ΤΡΙΣΧΙΔΕΣ ΝΕΦΕΛΩΜΑ / TRIFID NEBULA (M20)
Αν βλέπατε το αυθεντικό Star Trek η εικόνα αυτή ίσως σας θυμίσει κάτι, αφού υπήρχε στο θάλαμο διακυβέρνησης του αστρόπλοιου “Enterprise”. Για να ταξιδέψετε στο Τρισχιδές Νεφέλωμα θα σας πάρει κάπου 5.200 χρόνια με την προϋπόθεση ότι τρέχετε με την ταχύτητα του φωτός. Θα χρειαστείτε ακόμη δέκα χρόνια για να το διασχίσετε από τη μια άκρη στην άλλη. Βρίσκεται στον αστερισμό του Τοξότη κοντά στο κέντρο του γαλαξία μας και είναι ένας από τους αγαπημένους καλοκαιρινούς στόχους των ερασιτεχνών αστρονόμων. Ανακαλύφθηκε από τον Le Gentil κάπου πριν το 1750 (τη χρονιά που ο J. S. Bach άφηνε το μάταιο τούτο κόσμο) και το 1764 ο Messier του χάρισε το νούμερο 20 στον κατάλογό του. Το είχε περιγράψει ως ένα αστρικό σμήνος αστέρων 8ου και 9ου μεγέθους πλαισιωμένο από νεφελώδη περιοχή (τότε δεν είχαν τα μέσα παρατήρησης που διαθέτουμε σήμερα). Απ’ τ’ όνομά του καταλαβαίνουμε ότι το Τρισχιδές είναι χωρισμένο σε τρία μέρη (η κόκκινη περιοχή). Αποτελεί δε συνδυασμό ενός ανοικτού αστρικού σμήνους, ενός νεφελώματος εκπομπής (το κόκκινο μέρος), ενός νεφελώματος ανακλάσεως (η μπλε περιοχή) και ενός σκοτεινού νεφελώματος (οι μαύρες γραμμές που χωρίζουν την κόκκινη περιοχή σε τρία μέρη). Πιο πέρα, εκτός φωτογραφίας, στην πάνω αριστερή περιοχή υπάρχει και το εντυπωσιακό αστρικό σμήνος M21 (NGC 6531) που συνήθως αναφέρεται μαζί με το νεφέλωμα. Να πούμε τέλος ότι το M20 είναι μόλις 300.000 ετών, είναι δηλ. ένα από τα νεαρότερα νεφελώματα που γνωρίζουμε.
ΠΩΣ ΘΑ ΤΟ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΤΕ
Το Τρισχιδές νεφέλωμα έτσι όπως φαίνεται από τη Γη έχει περίπου το μέγεθος της Πανσελήνου (είναι βέβαια αμυδρότερο). Το καλοκαιράκι αν βρεθείτε σε σκοτεινό ουρανό και κοιτάξετε προς το νότο, μπορείτε να το δείτε μαζί με το Μ8 ακόμη και με κιάλια ή μ’ ένα μικρό τηλεσκόπιο. Βρίσκεται, όπως είπαμε, στην εντυπωσιακά φωτεινή περιοχή του κέντρου του Γαλαξία μας, 2 μοίρες βορειοδυτικά του Νεφελώματος της Λιμνοθάλασσας (Μ8). Ένα έμπειρος παρατηρητής διακρίνει τα δυο αυτά νεφελώματα ακόμη και με γυμνό μάτι και βέβαια αποτελούν και τα δύο μέρος ενός μεγαλύτερου συμπλέγματος.
ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ
Η φωτογραφία προέκυψε από πολλαπλές λήψεις των 45 sec με φίλτρα R, G, και B που έγιναν τη νύχτα της 20ής Μαΐου 2020 από το νοτιοανατολικό μπαλκόνι μου στην Αθήνα. Είναι η τρίτη (ίσως και τέταρτη) φορά που καταπιάνομαι μ’ αυτό τον όμορφο στόχο και πρώτη φορά με τη συγκεκριμένη κάμερα. Η επεξεργασία της φωτογραφίας που βλέπουμε έγινε το Φεβρουάριο του 2023 χρησιμοποιώντας τις αρχικές λήψεις του 2020.
Στοιχεία λήψης και επεξεργασίας / Technical data:
Capture Location: Athens, Greece.
Capture Dates: May 20, 2020.
Subframes: R 57*45s, G 53*45s, B52*45s (Gain 139, -15°C).
Total integration time: 2 hours.
Calibration frames: 60 flats, 40 darks, 100 bias.
Imaging Camera: ZWO ASI1600MM Pro.
Imaging Scope: Celestron SCT 9,25”.
Guide Camera: ZWO ASI224.
Guide Scope: Celestron Off Axis Guider.
Filter Wheel: ZWO Electronic 8-position Filter Wheel.
Filters: ZWO New (2018) LRGB Filters Optimized for ASI1600 (RGB only).
Reducer: Celestron Reducer / Corrector f/6.3.
Mount: Celestron Evolution (Alt/Az) on a Celestron Heavy Duty Equatorial Wedge.
Capture Software: N.I.N.A. (Nighttime Imaging ‘N’ Astronomy).
Auto-guiding Software: PHD2.
Planetarium: Stellarium.
Pre-processing: Pixinsight.
Post-processing: Pixinsight & Photoshop.